انواع اهداف آموزشی
اهداف آموزشی را با توجه به معیار های گوناگونی تقسیم بندی کرده کرده اند . در این نوع از تقسیم بندی اهداف را به سه نوع ، کلی ، جزئی و رفتاری ( عملکردی ) تقسیم کرده اند .
اهداف کلی : انتخاب یا تدوین اهداف کلی به مشخص کردن محدوده محتوای مورد بحث کمک می کند و چون با وجود اهداف کلی معلم می واند در تدریس و ارزشیابی در خود محدوده خاصی را در نظر داشته باشد . هدف کلی دارای یک حالت کلی ، مبهم و گنگ است و معمولا پس از حصول چند هدف جزئی قابل دستیابی می شود . مثال : معلمان باید با ارزشیابی پیشرفت تحصیلی آشنا شوند .
اهداف جزئی : اهداف جزئی از ان نظر مورد استفاده قرار می گیرند که اهداف کلی به خودی خود و به دلیل مبهم و کلی بودنشان نمی توانند براحتی مورد استفاده قرار بگیرند.بنابراین لازم است اهداف کلی به اجزاء کوچکترو خرد تری که همان اهداف جزئی هستند تقسیم نمود تا با صصراحتی در آنها ست آموزش را قابل اجرا و ارزشیابی را راحت تر نمود .بنابراین اهداف جزئی باید دارای حالتی صریح ، روشن و واضح باشند . مثال ( با توجه به هدف کلی فوق ) : معلمان باید الگوی ارزشیابی پیشرفت تحصیلی مبتنی بر هدف را یاد بگیرند .
اهداف رفتاری ( عملکردی ) : هدف های رفتاری هدفهایی هستند که مقاصد آموزشی معلم را بر حسب رفتار قابل اندازه گیری یا اصطلاحا عملکرد یادگیرنده بیان می کنند . به عبارتی دیگر رفتار و عملی که بروز آن از فراگیر انتظار می رود به صورت فعلی قابل مشاهده و اندازه گیری تدوین کرده باشند . اهداف رفتاری باید دارای سه مفهوم باشند این سه مفهوم یادشده عبارتند از :
رفتار : عبارت است از عمل یا فعالیت و یا توانایی که بروز آن را از فراگیر انتظار داریم .( مانند : توصیف کند، معرفی کند ، توضیح دهد و... ) شرایط : عبارت است از موقعیتی که رفتار مورد نظر درآن بروز می کند . در تعیین شرایط سه سوال زیر مطرح هستند . 1 . یادگیرنده در هنگام عملکرد چه وسایل و منابعی در اختیار خواهد داشت ( امکانات ) . 2 . یادگیرنده در هنگام عملکرد از کاربرد چه وسایل و منابعی محروم خواهد بود ( محدودیت ) . 3 . تحت چه شرایط و اوضاع و احوالی یادگیرنده به عملکرد خواهد پرداخت ( اوضاع و احوال عملکرد ) و معیار : عبارت است از حداقل میزان قابل قبول بروز رفتار مورد نظر . میگر راههای منشخص کردن معیار اهداف رفتاری را اینگونه توصیف می کند: 1 . با استفاده از محدوده زمانی ، 2 . با توجه به تعداد پاسخ های درست ، 3 . با توجه به درصد یا نسبت ، 4 . با توجه به ویژگی های عملکرد.
سلام